Артыкул 9.1. Адміністрацыйная адказнасць непаўналетніх

Адміністрацыйная адказнасць непаўналетніх ва ўзросце ад шаснаццаці да васемнаццаці гадоў, якія здзейснілі адміністрацыйныя правапарушэнні, а таксама непаўналетніх ва ўзросце ад чатырнаццаці да шаснаццаці гадоў, якія здзейснілі адміністрацыйныя правапарушэнні, прадугледжаныя часткай 1 артыкула 4.2 гэтага Кодэкса, наступае ў адпаведнасці з гэтым Кодэксам з улікам асаблівасцяў, устаноўленых гэтым раздзелам.

Артыкул 9.2. Асаблівасці накладання адміністрацыйнага штрафу на непаўналетняга

1. Да асобы, якая здзейсніла адміністрацыйнае правапарушэнне, ва ўзросце ад чатырнаццаці да васемнаццаці гадоў, адміністрацыйныя штрафы прымяняюцца на агульных умовах з улікам наступных асаблівасцяў:

• 1) у адносінах да яго не могуць прымяняцца грамадскія працы, адміністрацыйны арыст;
• 2) памер накладзенага на яго штрафу не можа перавышаць двух базавых велічынь, а ў выпадку накладання штрафу ў адпаведнасці з санкцыяй, прадугледжанай для індывідуальнага прадпрымальніка, – чатырох базавых велічынь (незалежна ад памеру штрафу, прадугледжанага ў санкцыі). У выпадку, калі санкцыя прадугледжвае адміністрацыйнае штраф толькі, а ў непаўналетняга адсутнічае заробак, стыпендыя або іншы даход, да яго прымяняюцца меры выхавальнага ўздзеяння;
• 3) пазбаўленне права займацца пэўнай дзейнасцю можа быць накладзена на тэрмін не больш за адзін год.

2. Пры накладанні адміністрацыйнага штрафу на асобу, якая здзейсніла адміністрацыйнае правапарушэнне, ва ўзросце ад чатырнаццаці да васемнаццаці гадоў, акрамя змякчальных і пагаршальных абставін, прадугледжаных артыкуламі 7.2 і 7.3 гэтага Кодэкса, улічваюцца:

• 1) умовы яго жыцця і выхавання;
• 2) узровень яго інтэлектуальнага, валявога і псіхічнага развіцця, іншыя асаблівасці асобы непаўналетняга;
• 3) уплыў на яго паводзіны бацькоў або асоб, якія іх замяняюць, а таксама блізкіх сваякоў, членаў сям'і і іншых старэйшых па ўзросце асоб;
• 4) характарыстыка па месцы яго навучання і (або) працы (пры яе наяўнасці).

3. Асобе, якая здзейсніла адміністрацыйнае правапарушэнне, ва ўзросце ад чатырнаццаці да васемнаццаці гадоў, тлумачыцца змест палажэнняў заканадаўства, у сувязі з парушэннем якіх на яе накладаецца адміністрацыйнае штраф.

4. Выкананне адміністрацыйнага правапарушэння непаўналетнім як змякчальная абставіна ўлічваецца сумесна з іншымі змякчальнымі і пагаршальнымі абставінамі.

Артыкул 9.3. Асаблівасці вызвалення непаўналетніх ад адміністрацыйнай адказнасці

1. Асоба, якая здзейсніла адміністрацыйнае правапарушэнне, ва ўзросце ад чатырнаццаці да васемнаццаці гадоў, незалежна ад катэгорыі правапарушэння, можа быць вызвалена ад адміністрацыйнай адказнасці з ужываннем папярэджання.

2. Вызваленне асоб, якія здзейснілі адміністрацыйныя правапарушэнні, ва ўзросце ад чатырнаццаці да васемнаццаці гадоў, ад адміністрацыйнай адказнасці з ужываннем іншых мераў прафілактычнага ўздзеяння ажыццяўляецца па агульных правілах, устаноўленых гэтым Кодэксам.

Артыкул 9.4. Меры выхавальнага ўздзеяння

1. Пры вызваленні ад адміністрацыйнай адказнасці непаўналетняга, які здзейсніў адміністрацыйнае правапарушэнне, да яго ў мэтах выхавання могуць быць ужытыя наступныя меры выхавальнага ўздзеяння:

• 1) тлумачэнне заканадаўства;
• 2) накладанне абавязку прынесці выбачэнні пацярпеламу;
• 3) накладанне абавязку кампенсаваць нанясеную шкоду;
• 4) абмежаванне вольнага часу.

2. Да непаўналетняга могуць быць ужытыя як адна, так і некалькі мер выхавальнага ўздзеяння.

Артыкул 9.5. Змест мер выхавальнага ўздзеяння

1. Тлумачэнне заканадаўства заключаецца ў тлумачэнні непаўналетняму супрацьзаконнага характару і грамадскай шкоды здзейсненага ім адміністрацыйнага правапарушэння, у тым ліку шкоды, нанесенай гэтым правапарушэннем, а таксама негатыўных прававых наступстваў паўторнага здзяйснення новых правапарушэнняў.

2. Абавязак прынесці выбачэнні заключаецца ў накладанні на непаўналетняга абавязку выбачыцца перад пацярпелым за здзейсненае адміністрацыйнае правапарушэнне ў публічнай або іншай форме, вызначанай судом, органам, які вядзе адміністрацыйны працэс.

3. Абавязак кампенсаваць нанясеную шкоду заключаецца ў фактычным кампенсаванні непаўналетнім шкоды, нанесенай адміністрацыйным правапарушэннем. Пры ўжыванні такой меры выхавальнага ўздзеяння ўлічваецца маёмаснае становішча непаўналетняга і яго бацькоў або асоб, якія іх замяняюць, наяўнасць адпаведных працоўных і іншых навыкаў.

4. Абмежаванне вольнага часу заключаецца ў накладанні на непаўналетняга абавязку захавання пэўнага парадку выкарыстання часу, вызваленага ад навучання і (або) працы, на тэрмін да трыццаці сутак. Пры ўжыванні гэтай меры выхавальнага ўздзеяння орган, які вядзе адміністрацыйны працэс, можа прадугледзець:

• 1) забарону наведвання непаўналетнім пэўных месцаў прабывання, выкарыстання асобных формаў вольнага часу, у тым ліку звязаных з кіраваннем транспартным сродкам;
• 2) абмежаванне прабывання непаўналетняга па-за месцам жыхарства або месцам прабывання ў пэўны час сутак;
• 3) накладанне абавязку з'яўляцца для рэгістрацыі ў орган, які ажыццяўляе кантроль за паводзінамі непаўналетняга.

Артыкул 9.6. Тэрмін, па заканчэнні якога непаўналетні лічыцца не падвяргаўшымся адміністрацыйнаму штрафу

Асоба, якая здзейсніла адміністрацыйнае правапарушэнне, ва ўзросце ад чатырнаццаці да васемнаццаці гадоў, лічыцца не падвяргаўшымся адміністрацыйнаму штрафу:

• з дня выканання пастановы аб накладанні адміністрацыйнага штрафу за здзяйсненне адміністрацыйнага проступка;
• па заканчэнні двух месяцаў з дня выканання пастановы аб накладанні адміністрацыйнага штрафу за здзяйсненне значнага адміністрацыйнага правапарушэння;
• па заканчэнні шасці месяцаў з дня выканання пастановы аб накладанні адміністрацыйнага штрафу за здзяйсненне грубога адміністрацыйнага правапарушэння;
• па заканчэнні тэрмінаў даверу выканання пастановы аб накладанні адміністрацыйнага штрафу ў выпадках, прадугледжаных часткай 1 і часткай 2 (пры прызначэнні адміністрацыйнага штрафу ў выглядзе дэпартацыі) артыкула 14.5 ПІКоАП;
• з дня спынення выканання пастановы аб накладанні адміністрацыйнага штрафу па падставах, прадугледжаных артыкулам 14.3 ПІКоАП;
• з дня вызвалення ад выканання адміністрацыйнага штрафу ў выпадку, прадугледжаным артыкулам 8.7 гэтага Кодэкса.

Артыкул 10.1. Умысленая нанясенне целесных пашкоджанняў і іншыя гвалтоўныя дзеянні альбо парушэнне абарончай прадпісанні

1. Умысленая нанясенне целесных пашкоджанняў, якое не прывяло да кароткачасовага парушэння здароўя або незначнай сталай страты працаздольнасці, – прыводзіць да накладання штрафу ў памеры ад дзесяці да трыццаці базавых велічынь, або грамадскіх работ, або адміністрацыйнага арысту.

2. Нанясенне пабояў, якое не прывяло да целесных пашкоджанняў, умысленая нанясенне болю, фізічных або псіхічных пакут, здзейсненыя ў адносінах да блізкага сваяка, члена сям'і або былога члена сям'і, альбо парушэнне абарончай прадпісанні – прыводзяць да накладання штрафу ў памеры да дзесяці базавых велічынь, або грамадскіх работ, або адміністрацыйнага арысту.

Артыкул 10.2. Абраза

1. Абраза, гэта значыць умысленая паніжэнне гонару і годнасці асобы, выказаная ў непрыстойнай форме, – прыводзіць да накладання штрафу ў памеры да трыццаці базавых велічынь.

2. Абраза ў публічным выступленні, альбо ў друкаваным або публічна дэманстраваным творы, альбо ў сродках масавай інфармацыі, альбо ў інфармацыі, распаўсюджанай у глабальнай кампутарнай сетцы Інтэрнэт, іншай сетцы электрасувязі агульнага карыстання або вылучанай сетцы электрасувязі, – прыводзіць да накладання штрафу ў памеры ад дзесяці да двухсот базавых велічынь, або грамадскіх работ, або адміністрацыйнага арысту, а да юрыдычнай асобы – накладання штрафу ў памеры ад трыццаці да двухсот базавых велічынь.

Артыкул 10.3. Невыкананне абавязкаў па выхаванні дзяцей

1. Невыкананне бацькамі або асобамі, якія іх замяняюць, абавязкаў па выхаванні дзяцей, якое прывяло да здзяйснення непаўналетнім дзеяння, якое ўтрымлівае прыкметы адміністрацыйнага правапарушэння або злачынства, але не дасягнула на момант здзяйснення такога дзеяння ўзросту, з якога наступае адміністрацыйная або крымінальная адказнасць за здзейсненае дзеянне, – прыводзіць да накладання штрафу ў памеры да дзесяці базавых велічынь.

2. Невыкананне бацькамі або асобамі, якія іх замяняюць, абавязкаў па суправаджэнні непаўналетняга ва ўзросце да шаснаццаці гадоў або па забеспячэнні яго суправаджэння дарослым асобай у перыяд з дваццаці трох да шасці гадзін па-за жыллём, – прыводзіць да накладання штрафу ў памеры да двух базавых велічынь.

Артыкул 10.20. Ухіленне бацькоў ад працаўладкавання па судовай пастанове або працы

Ухіленне бацькоў, абавязанных кампенсаваць выдаткі, выдаткаваныя дзяржавай на сыход за дзецьмі, якія знаходзяцца або знаходзіліся на дзяржаўным забеспячэнні, ад працаўладкавання па судовай пастанове, якое прывяло да невыканання або няпоўнага выканання штомесячных абавязацельстваў па кампенсацыі такіх выдаткаў, альбо ухіленне ад працы – прыводзяць да накладання штрафу ў памеры да двух базавых велічынь або адміністрацыйнага арысту.

Артыкул 11.1. Дробнае крадзеж

Дробнае крадзеж маёмасці шляхам крадзяжу, махлярства, злоўжывання службовымі паўнамоцтвамі, прывядзення або растраты, крадзеж шляхам выкарыстання камп'ютарнай тэхнікі, а таксама спроба такога крадзяжу – прыводзіць да накладання штрафу ў памеры ад двух да трыццаці базавых велічынь, або грамадскіх работ, або адміністрацыйнага арысту.

Артыкул 11.3. Умысленая знішчэнне або пашкоджанне чужой маёмасці

Умысленая знішчэнне або пашкоджанне чужой маёмасці, якое прывяло да нанясення шкоды ў нязначным памеры, – прыводзіць да накладання штрафу ў памеры да трыццаці базавых велічынь.

Артыкул 11.4. Присвоенне знойдзенай маёмасці

Присвоенне знойдзенай відавочна чужой маёмасці або скарбу – прыводзіць да накладання штрафу ў памеры да пяці базавых велічынь.

Артыкул 13.11. Парушэнне парадку ажыццяўлення гандлю і грамадскага харчавання, аказання паслуг насельніцтву, рэалізацыі тавараў фізічнымі асобамі

1. Парушэнне заканадаўства аб гандлі і грамадскім харчаванні, аказанні паслуг насельніцтву, за выключэннем парушэнняў, прадугледжаных часткай 4 гэтага артыкула, – прыводзіць да накладання штрафу ў памеры да дзесяці базавых велічынь.

2. Рэалізацыя або прапанова да рэалізацыі тавараў з прайшлым тэрмінам прыдатнасці, захавання – прыводзяць да накладання штрафу на індывідуальнага прадпрымальніка або юрыдычную асобу ў памеры да ста базавых велічынь.

3. Дзеянне, прадугледжанае часткай 1 гэтага артыкула, здзейсненае паўторна на працягу аднаго года пасля накладання адміністрацыйнага штрафу за такое ж парушэнне, – прыводзіць да накладання штрафу ў памеры ад дзесяці да трыццаці базавых велічынь.

4. Продаж алкагольных, слабакоалхольных напояў, піва, тытунёвых вырабаў, электронных сістэм курэння, вадкасцей для электронных сістэм курэння, сістэм для спажывання тытуню непаўналетнім – прыводзіць да накладання штрафу ў памеры да дваццаці базавых велічынь.

5. Неабеспячэнне службовай асобай юрыдычнай асобы, якая ажыццяўляе рэалізацыю алкагольных, слабакоалхольных напояў або піва, або індывідуальным прадпрымальнікам, які ажыццяўляе рэалізацыю алкагольных, слабакоалхольных напояў або піва, кантролю за іх продажам, прывяло да паўторнага здзяйснення дзеяння, прадугледжанага часткай 4 гэтага артыкула, – прыводзіць да накладання штрафу ў памеры ад трыццаці да пяцідзесяці базавых велічынь.

6. Рэалізацыя фізічнай асобай, якая не ажыццяўляе прадпрымальніцкую дзейнасць, на вуліцы, стадыёне, у скверы, парку, у грамадскім транспарце, а таксама ў іншым грамадскім месцы па-за рынкам або іншым месцам, устаноўленым мясцовым выканаўчым і распарадчым органам, дзе рэалізацыя такога тавару такім асобай на рынку або іншым месцы, устаноўленым мясцовым выканаўчым і распарадчым органам, не забаронена ў адпаведнасці з заканадаўствам, – прыводзіць да накладання штрафу ў памеры да трох базавых велічынь.

7. Рэалізацыя замежным грамадзяніном або асобай без грамадзянства, часова знаходзячайся або часова прабываючай у Рэспубліцы Беларусь, на рынку або іншым месцы, устаноўленым мясцовым выканаўчым і распарадчым органам, дзе рэалізацыя такога тавару такімі асобамі ў названых месцах не забаронена ў адпаведнасці з заканадаўствам, без спецыяльнага дазволу на права ажыццяўлення разовай рэалізацыі тавараў – прыводзіць да накладання штрафу ў памеры ад аднаго да дзесяці базавых велічынь.

8. Рэалізацыя фізічнай асобай, якая не ажыццяўляе прадпрымальніцкую дзейнасць, на рынку або іншым месцы, устаноўленым мясцовым выканаўчым і распарадчым органам, дзе рэалізацыя такога тавару такім асобай у названых месцах забаронена ў адпаведнасці з заканадаўствам, а таксама рэалізацыя такога тавару ў іншым месцы, у якім у адпаведнасці з заканадаўствам гандаль не дапускаецца, – прыводзіць да накладання штрафу ў памеры ад пяці да пяцідзесяці базавых велічынь.

Артыкул 19.1. Дробнае хуліганства

Абразлівае прыцягненне да грамадзян і іншыя ўмісныя дзеянні, якія парушаюць грамадскі парадак, дзейнасць арганізацый або спакой грамадзян і выяўляюцца ў відавочным не павазе да грамадства, – прыводзяць да накладання штрафу ў памеры ад двух да трыццаці базавых велічынь, або грамадскіх работ, або адміністрацыйнага арысту.

Артыкул 19.3. Спажыванне алкагольных, слабакоалхольных напояў або піва, спажыванне наркатычных сродкаў, псіхатропных рэчываў або іх аналагаў у грамадскім месцы або з'яўленне ў грамадскім месцы або на працы ў стане ап'янення

1. Спажыванне алкагольных, слабакоалхольных напояў або піва на вуліцы, стадыёне, у скверы, парку, у грамадскім транспарце або ў іншых грамадскіх месцах, акрамя месцаў, прызначаных для спажывання алкагольных, слабакоалхольных напояў або піва, або з'яўленне ў грамадскім месцы ў стане ап'янення, якое абразлівае чалавечае годнасць і грамадскую маральнасць, – прыводзіць да накладання штрафу ў памеры да васьмі базавых велічынь.

2. Дзеянні, прадугледжаныя часткай 1 гэтага артыкула, здзейсненыя паўторна на працягу аднаго года пасля накладання адміністрацыйнага штрафу за такія ж парушэнні, – прыводзяць да накладання штрафу ў памеры ад двух да пятнаццаці базавых велічынь, або грамадскіх работ, або адміністрацыйнага арысту.

3. З'яўленне ў грамадскім месцы ў стане, выкліканым спажываннем без прызначэння лекара наркатычных сродкаў або псіхатропных рэчываў або іх аналагаў, таксічных або іншых абвяргальных рэчываў, якое абразлівае чалавечае годнасць і грамадскую маральнасць, а таксама адмову ад праходжання ў ўсталяваным парадку праверкі (асведчання) на прадмет вызначэння стану, выкліканага спажываннем наркатычных сродкаў, псіхатропных рэчываў, іх аналагаў, таксічных або іншых абвяргальных рэчываў, – прыводзіць да накладання штрафу ў памеры ад пяці да дзесяці базавых велічынь.

4. Прысутнасць на працоўным месцы ў працоўны час у стане, выкліканым спажываннем без прызначэння лекара наркатычных сродкаў або псіхатропных рэчываў або іх аналагаў, таксічных або іншых абвяргальных рэчываў, а таксама адмову ад праходжання ў ўсталяваным парадку праверкі (асведчання) на прадмет вызначэння стану, выкліканага спажываннем наркатычных сродкаў, псіхатропных рэчываў, іх аналагаў, таксічных або іншых абвяргальных рэчываў, – прыводзіць да накладання штрафу ў памеры ад васьмі да дванаццаці базавых велічынь.

5. Спажыванне без прызначэння лекара наркатычных сродкаў або псіхатропных рэчываў у грамадскім месцы або спажыванне іх аналагаў у грамадскім месцы, а таксама адмову ад праходжання ў ўсталяваным парадку праверкі (асведчання) на прадмет вызначэння стану, выкліканага спажываннем наркатычных сродкаў, псіхатропных рэчываў, іх аналагаў, таксічных або іншых абвяргальных рэчываў, – прыводзіць да накладання штрафу ў памеры ад дзесяці да пятнаццаці базавых велічынь.

Артыкул 19.4. Уцягванне непаўналетняга ў антысацыяльную паводзіны

Уцягванне непаўналетняга ў антысацыяльную паводзіны шляхам пакупкі для яго алкагольных, слабакоалхольных напояў або піва, а таксама іншае ўцягванне асобай, якая дасягнула ўзросту восемнаццаці гадоў, відавочна непаўналетняга ў спажыванне алкагольных, слабакоалхольных напояў або піва або ў не медычнае спажыванне моцна дзеючых або іншых абвяргальных рэчываў, а таксама ўцягванне непаўналетняга ў ўдзел у сходзе, мітынгу, вулічным шэсці, дэманстрацыі, пікеціраванні, іншым масавым мерапрыемстве, праведзеным з парушэннем устаноўленага парадку, – прыводзіць да накладання штрафу ў памеры ад пяці да трыццаці базавых велічынь.

Артыкул 19.6. Свядома няпраўдзівае паведамленне

1. Свядома няпраўдзівае паведамленне, якое прывяло да прыняцця мер рэагавання міліцыяй, хуткай медыцынскай дапамогай, падраздзяленнямі па надзвычайных сітуацыях або іншымі спецыялізаванымі службамі, – прыводзіць да накладання штрафу ў памеры ад чатырох да пятнаццаці базавых велічынь.

2. Тое ж дзеянне, здзейсненае паўторна на працягу аднаго года пасля накладання адміністрацыйнага штрафу за такое ж парушэнне, – прыводзіць да накладання штрафу ў памеры ад дваццаці да трыццаці базавых велічынь.

Артыкул 19.9. Курэнне (спажыванне) тытунёвых вырабаў у забароненых месцах

Курэнне (спажыванне) тытунёвых вырабаў, выкарыстанне электронных сістэм курэння, сістэм для спажывання тытуню ў месцах, дзе яны згодна з заканадаўчымі актамі забаронены, – прыводзіць да накладання штрафу ў памеры да чатырох базавых велічынь.